attarder

attarder

verbe, /ataʁde/

Voir aussi : donne s'attarder

Témoignages historiques

Frise des témoins : Littré 1873 (2 sens) — Académie 1935 (1 sens)

Littré (1873)

v. a.

  1. Mettre en retard.

  2. S'attarder, v. réfl. Se mettre en retard. Se trouver hors de chez soi à une heure avancée du soir ou de la nuit.

Étymologie : À et tarder ; picard, atarger ; wallon, s'astargî ; namurois, s'astaurgî ; rouchi, s'atarger. La forme targer suppose un bas-latin tardiare.

Historique : XIe s. Mais Blancandrins qui envers lui s'atarge XIIe s. Ne vous atargez mie Chevauchez, rois, ne soiez atarjans Vint uns mès [messager] à la court, qui ne s'atarda mie XIIIe s. Dont se dressa li roys, n'i volt [voulut] plus atargier Et li dus de Venise ne s'atarja mie On ne doit pas le plet alongier, ne atargier outre l'espasse de deus assizes XIVe s. L'epervier se effroidit et attardist, quant il est foulé ou grevé par les oiseaulx XVe s. Le roi respondit que follement deux fois ils [les seigneurs anglais] avoient chevauché outre sa defense ; pourquoi ils l'avoient courroucé et attargié leur…

Émile Littré, Dictionnaire de la langue française — domaine public. Numérisation XMLittré, François Gannaz (CC BY-SA 3.0).

Académie française, 8e édition (1935)

v. tr.

  1. Mettre en retard. Il s’emploie surtout pronominalement. Ne vous attardez pas trop à cet ouvrage. Il est dangereux de s’attarder sur cette route, d’y être à une heure trop avancée. Il s’était attardé.

Dictionnaire de l'Académie française, huitième édition (1932-1935) — domaine public. Numérisation ATILF/Chicago, conversion communautaire.

Grammaire et formes (51)
  • attarderions — conditionnel présent 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdəʁjɔ̃/
  • attarderais — conditionnel présent 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁdəʁɛ/
  • attarderiez — conditionnel présent 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁdəʁje/
  • attarderais — conditionnel présent 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdəʁɛ/
  • attarderaient — conditionnel présent 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdəʁɛ/
  • attarderait — conditionnel présent 3ᵉ pers. singulier — /ataʁdəʁɛ/
  • attardons — impératif présent 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdɔ̃/
  • attardez — impératif présent 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁde/
  • attarde — impératif présent 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdə/
  • attarderons — indicatif futur 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdəʁɔ̃/
  • attarderai — indicatif futur 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁdəʁe/
  • attarderez — indicatif futur 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁdəʁe/
  • attarderas — indicatif futur 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdəʁa/
  • attarderont — indicatif futur 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdəʁɔ̃/
  • attardera — indicatif futur 3ᵉ pers. singulier — /ataʁdəʁa/
  • attardions — indicatif imparfait 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdjɔ̃/
  • attardais — indicatif imparfait 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁdɛ/
  • attardiez — indicatif imparfait 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁdje/
  • attardais — indicatif imparfait 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdɛ/
  • attardaient — indicatif imparfait 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdɛ/
  • attardait — indicatif imparfait 3ᵉ pers. singulier — /ataʁdɛ/
  • attardâmes — indicatif passé 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdamə/
  • attardai — indicatif passé 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁde/
  • attardâtes — indicatif passé 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁdatə/
  • attardas — indicatif passé 2ᵉ pers. singulier — /ataʁda/
  • attardèrent — indicatif passé 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdɛʁə/
  • attarda — indicatif passé 3ᵉ pers. singulier — /ataʁda/
  • attardons — indicatif présent 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdɔ̃/
  • attarde — indicatif présent 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁdə/
  • attardez — indicatif présent 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁde/
  • attardes — indicatif présent 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdə/
  • attardent — indicatif présent 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdə/
  • attarde — indicatif présent 3ᵉ pers. singulier — /ataʁdə/
  • attarder — infinitif — /ataʁde/
  • attardées — participe passé pluriel féminin — /ataʁde/
  • attardés — participe passé pluriel masculin — /ataʁde/
  • attardée — participe passé singulier féminin — /ataʁde/
  • attardé — participe passé singulier masculin — /ataʁde/
  • attardant — participe présent — /ataʁdɑ̃/
  • attardassions — subjonctif imparfait 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdasjɔ̃/
  • attardasse — subjonctif imparfait 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁdasə/
  • attardassiez — subjonctif imparfait 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁdasje/
  • attardasses — subjonctif imparfait 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdasə/
  • attardassent — subjonctif imparfait 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdasə/
  • attardât — subjonctif imparfait 3ᵉ pers. singulier — /ataʁda/
  • attardions — subjonctif présent 1ʳᵉ pers. pluriel — /ataʁdjɔ̃/
  • attarde — subjonctif présent 1ʳᵉ pers. singulier — /ataʁdə/
  • attardiez — subjonctif présent 2ᵉ pers. pluriel — /ataʁdje/
  • attardes — subjonctif présent 2ᵉ pers. singulier — /ataʁdə/
  • attardent — subjonctif présent 3ᵉ pers. pluriel — /ataʁdə/
  • attarde — subjonctif présent 3ᵉ pers. singulier — /ataʁdə/

Source de l'entrée : Morphalou 3.1, licence LGPL-LR — entrée attarder#6869.

Entrée morphologique (v0.1). Données JSON : lemme.